WRITGOGroei door vindbaarheid
Terug naar blog
Lokale SEO16 augustus 2026·10 min lezen·door Redactie Writgo

Lokale seo met AI voor dienstverleners: local pack wint nog 93% van 'in de buurt', AI grijpt de oriëntatiefase

Bij pure 'in de buurt'-zoekopdrachten wint de local pack nog altijd 93% van de tijd en verschijnt AI Overviews maar in 15% van de gevallen. Bij de oriëntatiefase ervoor ligt dat compleet anders: daar is AI juist dominant.

Lokale seo met AI voor dienstverleners: local pack wint nog 93% van 'in de buurt', AI grijpt de oriëntatiefase
Onderdeel van: Alles over Google AI Overviews

Lokale seo met AI draait voor dienstverleners niet om één grote overname van Google door AI, maar om twee compleet verschillende zoekmomenten met elk hun eigen regels. Bij een pure 'loodgieter in de buurt'-zoekopdracht wint de klassieke local pack nog in 93% van de gevallen, terwijl een AI Overview daar maar in 15% van de zoekopdrachten opduikt, blijkt uit een studie onder 540 zoekopdrachten in zes branches van Whitespark.

Bij de oriëntatiefase ervoor, waar mensen typen als 'wat kost een keukenrenovatie' of 'hoe kies ik een goede advocaat', ligt dat compleet anders: daar verschijnt een AI Overview in 92 tot 97% van de gevallen. Dit artikel laat zien waar je als dienstverlener je tijd nu echt in moet steken, en waar niet.

Samengevat
  • Bij pure 'in de buurt'-zoekopdrachten wint de local pack nog 93% van de tijd, AI Overviews verschijnt daar maar bij 15% (Whitespark, 540 zoekopdrachten)
  • Bij informatieve en hybride zoekopdrachten (oriëntatiefase) verschijnt een AI Overview juist in 92 tot 97% van de gevallen
  • Slechts 1,5% van de 500 populairste NL-domeinen heeft FAQ-schema op de homepage, blijkt uit eigen Writgo-onderzoek
  • Een volledig Google Business Profile maakt klanten 2,7 keer vaker overtuigd dat een bedrijf betrouwbaar is
  • Nog maar 38% van de AI-citaties komt uit de top 10 organische resultaten, tegen 76% eerder (Ahrefs, 863.000 zoekwoorden)

Waarom je eigenlijk twee zoekmachines tegelijk bedient

Veel dienstverleners denken dat AI Overviews de local pack aan het vervangen is. Dat klopt maar half. Whitespark analyseerde 540 lokale zoekopdrachten in zes branches en drie Amerikaanse steden en vond dat AI Overviews gemiddeld bij 68% van alle lokale zoekopdrachten verschijnt, tegen 39% voor de klassieke local pack.

Maar dat gemiddelde verbergt het interessantste deel. Splits je de zoekopdrachten uit naar intentie, dan zie je twee compleet gescheiden werelden. Bij pure 'in de buurt'-zoekopdrachten, dus iemand die nu een loodgieter, elektricien of dakdekker nodig heeft, verschijnt de local pack nog in 93% van de gevallen en een AI Overview maar in 15%, meldt Search Engine Journal op basis van hetzelfde onderzoek.

Bij informatieve zoekopdrachten, de fase waarin iemand nog aan het rondkijken is, ligt dat precies andersom: daar verschijnt een AI Overview in 92% van de gevallen. Bij hybride zoekopdrachten, waarbij oriëntatie en koopintentie samenkomen, loopt dat zelfs op naar 97%. Voor een advocaat, makelaar of aannemer betekent dit dat de oriëntatiefase nu grotendeels door AI wordt beantwoord, terwijl het laatste zetje richting een keuze nog steeds via de vertrouwde kaart en het 3-pack loopt.

De drie soorten lokale zoekopdrachten op een rij

Dit onderscheid is precies waarom 'lokale seo met AI optimaliseren' als één advies niet werkt. Je hebt voor elk type zoekopdracht een andere prioriteit nodig. Hieronder de cijfers uit het Whitespark-onderzoek naast elkaar.

Type zoekopdrachtAI Overview verschijntLocal pack verschijnt
Puur 'in de buurt' (transactioneel)15%93%
Informatief / oriëntatie92%lager, sterk wisselend
Hybride (koopvraag + info)97%wisselend per branche

Er zit ook branche-variatie in. Zo krijgt ongeveer 70% van de juridische zoekopdrachten een AI Overview te zien, wat logisch is: mensen stellen bij een advocaat eerst vragen voordat ze bellen. Voor een loodgieter met een acute lekkage geldt dat veel minder, daar wint de local pack bijna altijd.

Wat dit in de praktijk betekent: je Google Business Profile blijft de basis voor het moment van bellen, maar je website en content bepalen of je al vóór dat moment in beeld komt bij de AI-assistent waar iemand zijn oriënterende vragen aan stelt.

AI Overviews verschijnt zelden bij 'in de buurt', wel bij oriëntatie · Bron: Whitespark, case study onder 540 zoekopdrachten
AI Overviews verschijnt zelden bij 'in de buurt', wel bij oriëntatie · Bron: Whitespark, case study onder 540 zoekopdrachten
De Whitespark case study waarin 540 lokale zoekopdrachten in zes branches werden geanalyseerd op AI Overview- en local pack-prevalentie.
De Whitespark case study waarin 540 lokale zoekopdrachten in zes branches werden geanalyseerd op AI Overview- en local pack-prevalentie. · bron

Je Google Business Profile blijft de ruggengraat, ook voor AI

Ook binnen AI Overviews is Google Business Profile de belangrijkste bron waar AI de gegevens van een lokaal bedrijf uit haalt, ook wanneer er geen klassiek local pack in beeld komt. Een volledig ingevuld profiel maakt bezoekers 2,7 keer vaker overtuigd dat een bedrijf betrouwbaar is en 70% vaker geneigd om het te bezoeken, blijkt uit onderzoek dat Backlinko samenvat.

Ook op ouderwetse rankings maakt dit verschil. Bedrijven in het map pack (de bovenste 3 op de kaart) krijgen 126% meer verkeer en 93% meer bellen, klikken en routeaanvragen dan bedrijven die op positie 4 tot 10 staan, meldt SeoProfy.

Voor dienstverleners is dit geen reden om AI-vindbaarheid te laten voor wat het is, wel om de volgorde helder te houden. Een half ingevuld profiel met verouderde openingstijden of een verkeerde categorie kost je zichtbaarheid op precies het moment waarop een klant wil bellen, ongeacht hoe goed je verder scoort bij AI-vindbaarheid. Vul dus eerst categorie, openingstijden, diensten en foto's volledig in voordat je tijd steekt in AI-geoptimaliseerde content.

Waarom nummer 1 in Google geen garantie meer is voor een AI-citaat

Dit is het punt waar veel dienstverleners op het verkeerde been staan: hoog scoren in Google betekent niet meer automatisch dat je ook door AI wordt genoemd. Slechts 38% van de AI-citaties komt nog uit de top 10 organische resultaten, tegen 76% eerder, blijkt uit een analyse van 863.000 zoekwoorden die gebaseerd is op Ahrefs-data.

Los daarvan geeft een top 10-positie in Google slechts ongeveer 25% kans dat je ook echt in de AI Overview voor die zoekopdracht wordt geciteerd, meldt Ziptie.dev. Ranking en citatie zijn dus twee aparte spelletjes geworden, met deels andere regels.

Dat betekent niet dat klassieke SEO onbelangrijk is geworden. Autoriteit en backlinks blijven de rem op hoeveel verkeer je via Google haalt, zoals wij ook uitleggen bij GEO en AEO. Maar het betekent wel dat een dienstverlener die alleen op ranking stuurt, een steeds groter deel van de oriëntatiefase misloopt. Content moet niet alleen ranken, maar ook letterlijk citeerbaar zijn: een duidelijk antwoord, een concreet cijfer, een helder blok tekst dat een AI-assistent zo kan overnemen.

Wie wint de citaties: je eigen site of een directory?

Yext analyseerde 6,8 miljoen AI-citaties uit ChatGPT, Gemini en Perplexity en vond dat 86% daarvan komt uit bronnen die het bedrijf zelf beheert: 44% van eigen websites en 42% van bedrijvenlijsten en profielen, meldt Yext zelf over het eigen onderzoek.

Dat is opvallend nieuws, want het weerlegt de aanname dat forums als Reddit de AI-citaties domineren. Voor een dienstverlener betekent het dat je grip hebt op waar AI je vandaan haalt: je eigen website en je vermeldingen op platforms zoals Google Business Profile, brancheverenigingen of vergelijkingssites tellen samen zwaarder mee dan onafhankelijke bronnen waar je geen invloed op hebt.

De praktische conclusie: investeer niet blind in linkbuilding op willekeurige sites, maar zorg dat de bronnen die je wél zelf beheert, kloppen en compleet zijn. Denk aan een consistente naam, adres en telefoonnummer op elk platform, en een website die zelf ook echte antwoorden geeft in plaats van alleen een verkooppraatje.

Yext's onderzoek naar 6,8 miljoen AI-citaties, waaruit blijkt dat 86% uit brand-managed bronnen komt.
Yext's onderzoek naar 6,8 miljoen AI-citaties, waaruit blijkt dat 86% uit brand-managed bronnen komt. · bron

De citeerbaarheidslaag die bijna niemand inricht

Terug naar die oriëntatiefase, waar AI Overviews bij 92 tot 97% van de zoekopdrachten verschijnt. Dat is precies het moment waarop gestructureerde, direct citeerbare content het verschil maakt. En daar ligt een gat.

In ons eigen onderzoek onder de 500 populairste Nederlandse domeinen had slechts 1,5% van de bereikbare sites FAQ-schema op de homepage staan. Wie dat wél goed inricht, heeft dus een voorsprong bij AI-assistenten, simpelweg omdat bijna niemand het doet.

Tip

Zet de vragen die klanten je aan de telefoon stellen ('wat kost een cv-ketel vervangen', 'hoe lang duurt een dakrenovatie') letterlijk als vraag-en-antwoordblok op je site, met FAQ-schema erbij. Dat is precies het soort tekst dat een AI-assistent kan overnemen zonder te herschrijven.

Voor dienstverleners werkt dit sterker dan een blogpost per streek of dienst, omdat een AI-assistent op zoek is naar een kort, feitelijk antwoord, niet naar een lang verhaal. Bekijk ook onze statistieken voor meer cijfers over hoe Nederlandse sites er op dit moment voor staan.

Wat je concreet deze maand kunt doen

De cijfers hierboven vertalen zich naar een volgorde, niet naar één grote actie. Zo pak je het praktisch aan als dienstverlener.

  1. Vul je Google Business Profile volledig in: categorie, diensten, openingstijden, servicegebied en actuele foto's, dit blijft de basis voor het transactionele moment.
  2. Zet per dienst een FAQ-blok op je site met de vragen die klanten echt stellen, inclusief FAQ-schema in de code.
  3. Check of je NAP-gegevens (naam, adres, telefoon) overal identiek zijn: eigen site, Google Business Profile en de belangrijkste directories in je branche.
  4. Schrijf één pagina per dienst met een concreet antwoord op de eerste vraag die iemand stelt, in plaats van tien algemene blogs.
  5. Meet elke maand of je bedrijf al genoemd wordt in een AI-assistent bij je belangrijkste diensten, bijvoorbeeld met een gratis AI-vindbaarheidscheck.

Dit is geen werk dat je in een middag afrondt, maar het zijn wel stappen die je zelf kunt uitvoeren zonder een bureau in te huren. Belangrijker dan snelheid is consistentie: AI-modellen worden periodiek opnieuw getraind en herindexeren content, dus resultaten komen niet in een week, maar de sites die nu al FAQ-schema en heldere antwoorden hebben staan, plukken daar bij elke update de vruchten van.

Onze kijk

Wij zien dienstverleners voortdurend dezelfde denkfout maken: ze richten hun hele strategie op ChatGPT, terwijl AI Overviews en andere AI-assistenten de echte kapstok zijn. Wie zijn aanpak op één chatbot bouwt, bouwt op zand, zeker nu blijkt dat zelfs binnen Google zelf de local pack en de AI Overview twee verschillende spelregels hebben.

Wij publiceren ook liever één harde meting, zoals ons eigen cijfer over FAQ-schema, dan een mening zonder bron. Verzonnen statistieken zijn dodelijk voor je geloofwaardigheid, juist in een vak waar het draait om of AI je als betrouwbare bron behandelt. En de meeste dienstverleners hebben geen contentprobleem, ze hebben een citeerbaarheidsprobleem: liever één pagina met een helder antwoord en een echt cijfer dan tien dunne blogs over 'waarom SEO belangrijk is'.

Backlinks en autoriteit blijven daarbij de rem op hoeveel verkeer je via Google haalt. AI-vindbaarheid is de laag daarbovenop, geen vervanging van de basis. En blokkeer nooit AI-crawlers als lokale dienstverlener: daarmee verdwijn je juist uit de antwoorden waar je klanten hun vragen stellen, precies op het moment dat 92% van die vragen al door een AI Overview wordt beantwoord.

Bronnen

Verschijnt mijn bedrijf al in AI Overviews of andere AI-assistenten?

Dat weet je pas zeker als je het test, bijvoorbeeld met een gratis AI-vindbaarheidscheck. Gezien slechts 1,5% van de NL-sites FAQ-schema heeft, is de kans groot dat er ruimte ligt, maar dat verschilt per branche en zoekopdracht.

Moet ik me nog druk maken om de local pack nu AI Overviews groeit?

Ja, zeker als dienstverlener. Bij pure 'in de buurt'-zoekopdrachten wint de local pack nog 93% van de tijd, terwijl AI Overviews daar maar bij 15% verschijnt.

Wat is het verschil tussen gewone SEO en AI-vindbaarheid voor lokale dienstverleners?

Gewone SEO zorgt dat je rankt in Google, AI-vindbaarheid zorgt dat een AI-assistent je ook citeert als antwoord. Beide zijn nodig: slechts 38% van de AI-citaties komt nog uit de top 10 organische resultaten.

Helpt FAQ-schema echt bij AI-citaties?

Ja, omdat het je antwoorden machineleesbaar maakt. In eigen onderzoek onder 500 NL-domeinen had slechts 1,5% van de sites het op de homepage staan, dus wie het goed inricht valt op.

Is ChatGPT de belangrijkste AI-assistent om voor te optimaliseren?

Nee, ChatGPT is één voorbeeld naast Gemini, Perplexity en Google's eigen AI Overviews. Yext vond dat 86% van de AI-citaties uit brand-managed bronnen komt, ongeacht welke AI-assistent het is.

Hoeveel tijd kost lokale AI-vindbaarheid als dienstverlener?

Reken op enkele weken tot maanden voor merkbaar effect, omdat AI-modellen periodiek herindexeren. Een volledig Google Business Profile en FAQ-content kun je zelf al binnen een maand op orde krijgen.

Weet jij al waar je precies staat?

De cijfers in dit artikel laten zien dat lokale seo met AI voor dienstverleners geen kwestie is van één truc, maar van weten in welke fase je klant zit. Wil je weten hoe jouw bedrijf er nu voor staat bij AI-assistenten? Doe eerst de gratis AI-vindbaarheidscheck om te zien waar de winst zit. Wil je dat structureel aanpakken, bekijk dan de toolkit.

Gratis AI-vindbaarheidscheck

Benieuwd of jouw eigen site genoemd wordt door Google AI en ChatGPT? Doe de gratis check, je ziet direct wat er mist.

Doe de gratis check
Lokale SEOAI-vindbaarheidDienstverlenersGoogle Business ProfileAI Overviews
RW
Redactie Writgo

De redactie van Writgo controleert publicaties op basis van eigen data en vermelde bronnen.

Van inzicht naar uitvoering

Wil je dit toepassen op je eigen site?

Stuur je website mee, dan kijkt Mike welke SEO-, AI-vindbaarheids- en conversiepunten als eerste aanvragen kunnen opleveren.