Bij vijf AI-assistenten legden we in juli 2026 opnieuw 50 vaste Nederlandse koopvragen voor. De opvallendste vondst van deze editie is niet wie er het meest wordt aanbevolen, maar hoe sterk de AI-systemen onderling van elkaar verschillen: Claude (Anthropic) verwees in 94% van de vragen naar een platform of bedrijf bij naam, terwijl Google AI Overview dat in precies 0% van de gevallen deed. Twee systemen, hetzelfde testmoment, tegenovergesteld gedrag.
- 394 unieke bedrijven, merken en platforms werden in totaal 432 keer aanbevolen over 50 koopvragen.
- In 94% van alle antwoorden stond minstens één vergelijkingsplatform, zoals Werkspot of Trustoo.
- 100% van de 37 lokale koopvragen leverde minstens één echt lokaal bedrijf bij naam op, gelijk aan de vorige editie.
- Claude (Anthropic) verwees in 94% van de vragen naar een platform; Google AI Overview deed dat in 0% van de gevallen.
Wat deze maand opvalt
De verschuivingen in de top zijn herkenbaar: Trustoo staat opnieuw bovenaan met 16 vermeldingen, tegenover 14 in de vorige editie. Werkspot zakte van 8 naar 7. Treatwell blijft stabiel op 6. In 94% van alle antwoorden stond minstens één vergelijkingsplatform. AI fungeert voor consumenten die iets willen kopen vaker als doorverwijzer naar een platform dan als directe aanbeveler van een individueel bedrijf.
Tegelijk zijn er namen die volledig verdwenen uit de resultaten. rijlessen.nl, ThePerfectWedding.nl en Jortt werden in de vorige editie elk twee keer aanbevolen. In de juli-editie zijn ze geen enkele keer meer naar voren gekomen. Dat soort bewegingen laten zien hoe vluchtig een AI-vermelding kan zijn.
Nieuw in de top
Vijf namen staan deze maand voor het eerst in de top: ZorgkaartNederland (3 vermeldingen), Lumineux (2), MoneyMonk (2), Appwiki en Loodgieter Alert. ZorgkaartNederland is de meest opvallende nieuwe binnenkomst: het platform verschijnt drie keer in de antwoorden en staat in de branche Gezondheid en beweging als de vaakst genoemde naam. In een meting over 50 vragen is zelfs één nieuwe vermelding een signaal dat een platform in het trainingsmateriaal of de actieve bronnen van AI terechtgekomen is.
Lumineux verschijnt in Eten en horeca, MoneyMonk in Zakelijke diensten. Dat zijn niches waar AI eerder minder specifiek was in zijn aanbevelingen, en het toont dat er echte rotatie is per maand.
Op welke bronnen leunt AI
De meest genoemde namen zijn niet toevallig dezelfde als de meest aangehaalde bronnen. trustoo.nl werd door AI in 21 vragen gebruikt als bron, een duidelijke koploper. treatwell.nl volgt met 9 bronnenvermeldingen, werkspot.nl met 8. fresha.com en zorgkaartnederland.nl werden elk 4 keer als bron aangehaald, slimster.nl 3 keer.
Dit is relevant voor ondernemers die op deze platforms staan: de kans dat AI jou noemt loopt deels via de autoriteit van het platform waarop je profiel staat. Bovendien: ongeveer 60% van de bronnen die AI aanhaalt komt van buiten de organische top 20 van Google (AirOps, 2026). Klassiek zoekbereik en AI-bereik overlappen maar beperkt.
Verschil per AI-assistent
Van de vijf gemeten systemen, Google AI Overview, Claude, Gemini, ChatGPT en Perplexity, is het verschil in doorverwijsgedrag het grootst tussen Claude en Google AI Overview. Claude (Anthropic) noemde in 94% van de antwoorden een platform of bedrijf bij naam. Google AI Overview deed dat in 0% van de gevallen. Dat is geen kleine afwijking, dat is fundamenteel ander gedrag van twee systemen die dezelfde vragen kregen.
Voor een ondernemer die in AI-antwoorden gevonden wil worden, maakt het dus uit welke AI-assistent zijn klant gebruikt. In Nederland is ChatGPT de meest gebruikte AI-assistent met ongeveer 78% aandeel, gevolgd door Gemini en Perplexity (Statcounter, mei 2026). Google AI Overview bereikt een groot publiek via de zoekpagina, maar heeft in deze meting geen doorverwijsgedrag laten zien.
Per branche: wie staat er naast jou
In de tien gemeten branches is er telkens één naam die het vaakst terugkeert. In Klusbedrijven en installatie is dat Werkspot, in Persoonlijke verzorging Treatwell, in Gezondheid en beweging ZorgkaartNederland. In Auto en vervoer, Zakelijke diensten en Wonen en onderhoud is dat steeds Trustoo. In Eten en horeca Lumineux, in Software en tools Rompslomp, in Evenementen en vrije tijd DJhurenGelderland.nl. In Producten en webshops scoorde Oral-B iO Series 8N als vaakst genoemde specifieke productnaam.
Dat er per branche één naam domineert, betekent niet dat andere namen onzichtbaar zijn. In totaal werden 394 unieke bedrijven, merken en platforms aanbevolen, goed voor 432 aanbevelingen. De verdeling is ongelijk: een handvol platforms verschijnt breed en vaak, de meeste individuele bedrijven maar één keer.
Wat dit betekent voor jouw bedrijf
7,2 miljoen Nederlanders tussen 18 en 65 jaar gebruiken AI dagelijks, 44% meer dan een jaar geleden (Newcom AI-Monitor 2026). En een Google-zoekresultaat op positie 1 verliest gemiddeld 58% van z'n doorkliks zodra er een AI Overview boven staat (Ahrefs, 300.000 zoektermen). Zichtbaarheid in AI-antwoorden is daarmee geen bijzaak meer.
Voor bedrijven zonder eigen vermelding is de afstand tot een directe AI-aanbeveling groot. De meest genoemde namen hebben gemeen dat ze actief geciteerde bronnen zijn, via een vergelijkingsplatform of via directe autoriteit in hun niche. Een aanwezigheid op trustoo.nl, treatwell.nl of werkspot.nl vergroot de kans op een indirecte vermelding, maar dat is een tussenstap, geen garantie.
De AI-Citatie Index meet elke maand met dezelfde 50 koopvragen verdeeld over 10 branches. Doordat de vragenset vast is, zijn verschuivingen echt en niet het gevolg van een andere formulering. Bekijk de volledige AI-Citatie Index voor de actuele cijfers per branche en per AI-assistent.
Bron: Writgo Media, AI-Citatie Index juli 2026 (writgo.nl/onderzoek/ai-citatie-index).
